In Brussel is een nieuw voorstel gelanceerd dat de manier waarop Europa met windenergie omgaat fundamenteel zou kunnen veranderen. Timmerfrans, vicevoorzitter van de Europese Commissie en inmiddels een vaste waarde in het klimaatdebat, presenteerde een concept waarbij windstromen binnen de EU voortaan gereguleerd worden op basis van rotatierichting. “We hebben decennia lang tegenwind gehad, zowel letterlijk als figuurlijk. Het is tijd om de koers te bepalen,” aldus Timmerfrans tijdens een persmoment in het atrium van het Europees Parlement.
Het voorstel, voorlopig bekend als Windrichtlijn 2025, beoogt een harmonisatie van windstromen binnen de EU. Door wind met de klok mee te laten draaien, zou volgens voorlopige modellen de verspreiding van luchtvervuiling richting niet-EU-landen worden bevorderd. Critici noemen het een symbolisch gebaar, maar Timmerfrans benadrukt de praktische kant: “Wind is niet neutraal. Het is een drager van energie, maar ook van emissies. Als we weten hoe het beweegt, kunnen we sturen.”
Onderdeel van het plan is de oprichting van een Europees Windobservatorium, dat met behulp van satellieten en drones de atmosferische bewegingen in kaart brengt. Lidstaten zouden verplicht worden om hun windmolens af te stemmen op de nieuwe richtlijn, tenzij zij kunnen aantonen dat lokale omstandigheden een afwijking vereisen. Eén lidstaat, met eeuwenlange ervaring in windbeheer, reageerde alvast positief: “We draaien al mee sinds de Gouden Eeuw,” aldus een woordvoerder van het ministerie van Klimaat en Energie.
In andere landen klinkt voorzichtig scepticisme. Meteorologen waarschuwen dat wind zich niet laat reguleren door politieke wil. Toch lijkt het voorstel in bredere zin te passen binnen de Europese ambitie om klimaatbeleid niet alleen binnen de grenzen, maar ook geopolitiek vorm te geven. Timmerfrans zelf spreekt van een “atmosferische solidariteit”, waarbij de EU niet alleen haar uitstoot, maar ook haar luchtstromen in balans brengt.
Of het voorstel daadwerkelijk wetgeving wordt, hangt af van de komende onderhandelingen in de Raad en het Parlement. Maar één ding is zeker: Timmerfrans heeft opnieuw een idee gelanceerd dat de grenzen van het denkbare opzoekt, en daarmee het debat over klimaatbeleid een nieuwe impuls geeft.